เกร็ดโหร

ยุโรป: คำทำนายที่แม่นยำจนถูกตั้งข้อหา และฤกษ์ยุคทองของอังกฤษ

ในยุโรปช่วงยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาการ (Renaissance) โหราศาสตร์ไม่ได้เป็นเพียงความเชื่อส่วนบุคคล แต่เป็นศาสตร์ชั้นสูง (Hermeticism) ที่ผูกพันกับดาราศาสตร์ คณิตศาสตร์ และการเมืองอย่างแนบแน่น ราชสำนักทั่วยุโรปต่างมีโหรประจำพระองค์เพื่อเป็นที่ปรึกษาเชิงยุทธศาสตร์ นี่คือ 2 เหตุการณ์ประวัติศาสตร์ที่สะท้อนถึงอิทธิพลของโหราศาสตร์ในอังกฤษอย่างชัดเจน

มหาอัคคีภัยแห่งลอนดอน (The Great Fire of London - 1666) และ วิลเลียม ลิลลี

วิลเลียม ลิลลี (William Lilly) คือโหราจารย์ผู้ยิ่งใหญ่ที่สุดในศตวรรษที่ 17 ของอังกฤษ ผู้เชี่ยวชาญด้านโหราศาสตร์กาลชะตา (Horary) และโหราศาสตร์บ้านเมือง (Mundane) ความแม่นยำของเขาเกือบทำให้เขาต้องโทษประหารชีวิต

• คำทำนายล่วงหน้า 14 ปี: ในปี ค.ศ. 1651 ลิลลีได้ตีพิมพ์หนังสือชื่อ "Monarchy or No Monarchy" ซึ่งภายในมีภาพพิมพ์แกะไม้ (Woodcuts) ที่เป็นปริศนาคำทำนายอยู่ 2 ภาพ ภาพแรกเป็นรูปโลงศพจำนวนมากและคนตาย (ทำนายถึง กาฬโรคระบาดครั้งใหญ่ปี 1665) และอีกภาพเป็นรูป เด็กแฝด (สัญลักษณ์ของราศีเมถุน ซึ่งเป็นราศีประจำกรุงลอนดอน) กำลังตกลงไปในกองเพลิงขนาดใหญ่
• เหตุการณ์จริงปี 1666: สิ่งที่ลิลลีทำนายไว้เกิดขึ้นจริงอย่างน่าสยดสยอง วันที่ 2 กันยายน ค.ศ. 1666 เกิดมหาอัคคีภัยเผาผลาญกรุงลอนดอนนานถึง 4 วัน ทำลายบ้านเรือนกว่าหมื่นหลังและโบสถ์วิหารแทบทั้งหมด
• การไต่สวนในสภา: ด้วยความที่ภาพทำนายนั้นตรงกับความเป็นจริงมากเกินไป รัฐสภาอังกฤษจึงระแวงว่าเหตุการณ์นี้อาจไม่ใช่ อุบัติเหตุ แต่เป็น การวางเพลิง ลิลลีถูกหมายเรียกตัวไปไต่สวนต่อหน้าคณะกรรมาธิการรัฐสภาในข้อหา "อาจเป็นผู้สมรู้ร่วมคิดหรือเป็นมือวางเพลิงเสียเอง" เพื่อสร้างสถานการณ์ให้ตรงกับคำทำนายของตน!
• รอดพ้นข้อหา: ลิลลีได้แก้ต่างอย่างชาญฉลาดโดยอธิบายหลักการทางโหราศาสตร์ว่า เขาเพียงแค่คำนวณทิศทางของดวงดาวที่ส่งผลกระทบต่อลัคนาของเมืองลอนดอน (ราศีเมถุน) และเห็นโครงสร้างดาวที่บ่งบอกถึงภัยจากความร้อนและโรคระบาด เขาจึงสื่อสารออกมาเป็นภาพสัญลักษณ์ แต่ไม่สามารถระบุวันที่แน่ชัดหรือตัวบุคคลผู้กระทำได้ คณะกรรมาธิการเชื่อในคำให้การและปล่อยตัวเขาไปในที่สุด

จอห์น ดี (John Dee) กับฤกษ์บรมราชาภิเษกแห่งยุคทองของอังกฤษ

หากวิลเลียม ลิลลี คือโหรภาคประชาชน จอห์น ดี (John Dee) ก็คือบรมครูโหรแห่งราชสำนัก ผู้เปรียบเสมือนกุนซือ (และบางคนเชื่อว่าเขาคือต้นแบบของสายลับ 007 เพราะมักลงนามในจดหมายลับถึงราชินีด้วยเลข 007) เขาเป็นทั้งนักคณิตศาสตร์ นักดาราศาสตร์ นักเล่นแร่แปรธาตุ และที่ปรึกษาส่วนพระองค์ของ สมเด็จพระราชินีนาถอลิซาเบธที่ 1 (Queen Elizabeth I)

• ภารกิจคำนวณฤกษ์: หลังจากการสวรรคตของพระนางแมรี (Bloody Mary) การขึ้นครองราชย์ของอลิซาเบธเต็มไปด้วยอันตรายจากความขัดแย้งทางศาสนา (คาทอลิก vs โปรเตสแตนต์) และการคุกคามจากต่างชาติ อลิซาเบธจึงมอบหมายให้ จอห์น ดี คำนวณวัน "ฤกษ์บรมราชาภิเษก" (Coronation Election) ที่เป็นมงคลที่สุด เพื่อสยบศัตรูและค้ำจุนราชบัลลังก์ของพระองค์
• วันที่ดวงดาวหนุนส่ง: จอห์น ดี ได้เลือก วันที่ 15 มกราคม ค.ศ. 1559 เป็นวันประกอบพิธี โดยวางลัคนาดวงพิธีให้สอดรับกับดวงกำเนิดของอลิซาเบธ เพื่อเสริมสร้างอำนาจบารมี ความมั่นคง และการขยายอิทธิพลของอาณาจักรไปสู่ดินแดนโพ้นทะเล
• ผลลัพธ์ทางประวัติศาสตร์: ฤกษ์ของ จอห์น ดี ส่งผลอย่างทรงพลัง รัชสมัยของควีนอลิซาเบธที่ 1 กลายเป็น "ยุคทอง" (Elizabethan Era) อย่างแท้จริง อังกฤษรอดพ้นจากภัยสงครามภายใน เอาชนะกองเรืออาร์มาดาของสเปนที่เคยไร้พ่ายได้สำเร็จ ศิลปวัฒนธรรมเบ่งบาน (ยุคของวิลเลียม เชกสเปียร์) และเริ่มต้นการขยายอำนาจจนกลายเป็นจักรวรรดิอังกฤษผู้ปกครองท้องทะเลในเวลาต่อมา

สรุป: เรื่องราวของลิลลีและจอห์น ดี แสดงให้เห็นว่าในประวัติศาสตร์ตะวันตก โหราศาสตร์คือเครื่องมือวิเคราะห์ทางภูมิรัฐศาสตร์ (Geopolitics) ชั้นสูง เมื่อโหรคำนวณพลาดอาจหมายถึงจุดจบของอาณาจักรหรือชีวิตของตนเอง แต่หากคำนวณได้อย่างแม่นยำ ก็สามารถปูทางให้ประเทศก้าวขึ้นเป็นมหาอำนาจของโลกได้